Waarom de Trompstraat niet gewoon in de Zeeheldenbuurt ligt

Geplaatst op:
Waarom de Trompstraat niet gewoon in de Zeeheldenbuurt ligt

In ‘straatnaamverhaal’ zoeken we naar de verhalen achter bekende straatnamen in Groningen. Want hoe komen ze toch aan de naam Trompstraat?

Trompstraat. Prima toegangsweg naar het centrum. Uitermate geschikt voor als je met de fiets vanaf de singel naar het centrum moet. Bruggetje over, Steentilstraat in, kloar.

En dit weekend is de Trompstraat natuurlijk extra druk. Reden? Natuurlijk door de toeloop vanwege Noorderslag, het belangrijkste popevenement van Nederland tijdens de winter. Gehouden in De Oosterpoort aan het ‘broertje’ van de Trompstraat: de Trompsingel (afgebeeld op de foto bovenaan).

Maar die naam dan? Trompstraat… Op zich wel een bijzondere. Want wat betekent het?

We geven eerlijk toe dat wij daar eigenlijk nooit zo over hebben nagedacht. Het bestaan van de straatnaam hebben wij altijd al ter kennisgeving aangenomen, maar nooit echt uitgeplozen.

Tijd om op onderzoek te gaan.

Lees ook:  Bijna dertig procent van de Groningers zet zich actief in voor de buurt

 

Onze speurtocht

Onze speurtochten in deze rubriek leiden ons in deze rubriek dikwijls langs vergeelde pagina’s van volksalmanakken en onleesbare scans van eeuwenoude boeken in het digitale boekenarchief van Google.

Zo niet deze keer, als we een keertje geluk hebben en een welgemikte zoekopdracht via Google gelijk al het verlossende antwoord geeft.

De Trompstraat kreeg zijn naam in 1882, toen hij werd vernoemd naar Maarten Harpertszoon Tromp. Tegenwoordig geen bekende naam, maar in die tijd genoot Tromp grote roem als Nederlands vlootvoogd tussen 1598 en 1653. De man die Witte de With versloeg in de race om het bevel over de Nederlandse vloot en daarna de Slag bij Duinkerke won.

De vernoeming leverde wel enige discussie op binnen de toenmalige gemeenteraad van Groningen. Tromp stond in die tijd namelijk bekend als een groot man. Zou zo’n kleine straat niet onwaardig zijn voor een grote zeeheld? De tegenstanders trokken aan het kortste eind en de straat werd vernoemd naar Tromp.

Heel even werd de naam Voetbrugstraat overwogen, maar achteraf kunnen wij als speurende redactie best vrede hebben met de keuze die onze voorouders hebben gemaakt.

Het zou niet lang duren voordat ook de Trompsingel (de plek van de Oosterpoort), Trompkade en Trompbrug hun nieuwe namen aan de zeeheld ontleenden.

 

Maar het zet ons aan het denken

Het antwoord op onze zoekvraag is gegeven. En toch laat de Trompstraat ons niet los.

Waarom? Simpel.

Aan de andere kant van de Hereweg hebben we een hele hoop straten die vernoemd zijn naar de zeehelden (of zeerovers… hierover lopen de hedendaagse meningen nogal uiteen) zoals Abel Tasman en Admiraal de Ruyter. Je hebt er een hele buurt vol mee: de Zeeheldenbuurt.

Je zou dus denken dat het vele malen logischer was om een straat in de Zeeheldenbuurt naar deze man te vernoemen, in plaats van een straat in de Oosterpoort.

Oftewel: wat doet een zeeheld als Tromp dan aan deze kant van de stad? Verdwaald met zijn bootje?

 

Nee, het blijkt gewoon logisch

Het antwoord zit hem in de volgorde waarin de Groninger wijken ooit zijn gebouwd. De Trompstraat is de entree richting de Oosterpoortwijk. Een piepjonge wijk eigenlijk, als je het vergelijkt met het historische centrum aan de andere kant van de Diepenring: de Oosterpoortwijk werd vanaf 1870 gebouwd.

De achterliggende gedachte was dat in die tijd de stad uit zijn kluiten begon te groeien. Groningen telde tegen de tienduizend inwoners en floreerde, waardoor de stad uit zijn spreekwoordelijke voegen begon te barsten.

Woonruimte in de stad was schaars. En dat werd heel praktisch opgelost door heel veel bij te bouwen. Het liefste met veel kleine huizen, geschikt voor de arbeidersbevolking en kleine zelfstandigen.

De eerste plek waar grootschalig werd bijgebouwd, werd het gebied aan het zuidoosten van de stad, net buiten de plek van de poort met de naam de Oosterpoort (die ooit stond waar nu de Rademarkt ligt).

En de huidige Zeeheldenbuurt?

Die was in die tijd nog een stuk drassig gras in het oorspronkelijke Gelkingeland. Een plek met wat waterwegen en bedrijfjes, maar waar nog niemand op het idee was gekomen om er een straat of woning op aan te leggen. Het grootste deel van de huidige Zeeheldenbuurt zou uiteindelijk in de vroege jaren veertig van de vorige eeuw worden bebouwd.

Conclusie: Maarten Tromp was niet verdwaald, hij was zijn tijd gewoon heel ver vooruit.

Lees ook:  Vacature bij Happietaria: toppers (m/v)

buurtfeest zeeheldenbuurt 1
Foto: de Zeeheldenbuurt