Dankzij deze Groningse heldin hebben we nu 100 jaar vrouwenkiesrecht

Geplaatst op:
Dankzij deze Groningse heldin hebben we nu 100 jaar vrouwenkiesrecht

Kiesrecht. Mooi. Vrouwenkiesrecht? Nog mooier. 

Vandaag is het weer stemmen geblazen. De provinciale en gemeentelijke verkiezingen zitten dan nog wel vers in het achterhoofd, toch is het alweer tijd voor de volgende ronde: de Europese verkiezingen.

Moeilijk om voor te stellen, maar het is slechts honderd jaar geleden dat vrouwen actief stemrecht kregen. Onvoorstelbaar kort geleden, eigenlijk.

En dit hebben we mede te danken aan de bekendste oud-studente van Groningen: Aletta Jacobs.

 

Lees ook:  Hanze wil zorgen dat we allemaal blij worden van windenergie

 

Sneaky zinnetje in de Grondwet

Iets meer dan honderd jaar geleden konden in Nederland namelijk alleen mannen naar de stembus.

Voor vrouwen was het weliswaar niet verboden, maar dankzij één sneaky zinnetje in de Grondwet kwam het in de praktijk niet voor. Stemmen was in die tijd namelijk alleen maar toegestaan voor mensen die voldeden aan bepaalde inkomenseisen.

En aangezien vrouwen in die tijd niet studeerden, en daardoor ook geen goede banen hadden, waren het de facto alleen mannen die kiesrecht hadden.

 

Maar niet als het aan Aletta lag

Rolpatronen die al eeuwen in beton waren gegoten, begonnen in die tijd langzaam aan af te brokkelen. Een sleutelrol in die afbrokkeling had Aletta Jacobs, Groningse en voorvechter van vrouwenrechten.

Jacobs had in die tijd namelijk net een grote strijd geleverd om in Groningen te mogen studeren. En won die strijd. Ze studeerde af, werd arts in Amsterdam en verdiende opeens net zo veel als de gemiddelde man – en was volgens de Grondwet dus gerechtigd om te kiezen.

Toch was dat gemakkelijker gezegd dan gedaan, wat wel bleek toen ze zichzelf verkiesbaar wilde stellen. Wellicht mocht dat van de letter van de wet, maar de gevestigde orde bleek eigenwijs.

Volgens den Geest onzer Staatsinstellingen is aan de vrouw geen kiesrecht of stemrecht verleend”, zo luidde de uitspraak van het college van B&W van Amsterdam destijds.

 

Gelukkig trok ze aan het langste eind

Lang verhaal kort: de Groningse oud-student trok aan het langste eind. Aletta Jacobs liet het aankomen op een juridische strijd die werd uitgevochten tot aan de Hoge Raad. Winnen deed ze niet, maar haar strijd bleef niet onopgemerkt. Het resultaat: de feministische beweging demonstreerde erop los.

Uiteindelijk stelde de voorloper van de PvdA de felbegeerde wetswijziging voor en werd in 1919 geschiedenis geschreven: ook vrouwen mogen kiezen. En dat dus nu honderd jaar.

Lees ook:  Groningers bedenken ruis-cd tegen oorsuizen